Het is een trend die in Scandinavië begon en nu ook in Nederland populairder wordt: je kinderen buiten laten slapen. Ook een aantal kinderopvanglocaties biedt dit aan. Maar wat weten we van de effecten van buiten slapen?
Scandinavische traditie
Zo’n eeuw geleden begonnen ze er in Finland, Zweden, Noorwegen en IJsland al mee. Het idee was dat, wegens de extreem lage temperaturen die in de landen kunnen voorkomen en de frisse lucht, baby’s een sterk immuunsysteem zouden opbouwen en minder snel ziek zouden worden. Daarnaast werd geloofd dat de slaapkwaliteit beter was dan binnen door de lucht en kalmerende geluiden uit de natuur. Een baby werd simpelweg goed aangekleed en buiten in de wagen gelegd, waar het een paar uurtjes kon slapen. Dit gebeurde echter ook al in Nederland, met name in het noorden. Hier werden ook al kleine babyhuisjes gebouwd, die van boven dicht waren en genoeg licht en frisse lucht binnenlieten.
Beperkt onderzoek
Toch is er vooralsnog vrij weinig onderzoek gedaan naar de effecten van buiten slapen, waardoor er dus ook weinig informatie bekend is. Toch zijn er wat onderzoeksresultaten die houvast bieden.
Fins onderzoek
Een onderzoek uit Noord-Finland toont aan dat een verbeterde slaapkwaliteit en een langere slaapduur mogelijke positieve effecten van buiten slapen zijn. Dit is optimaal als de afkoelsnelheid laag is. Daarnaast is het erg belangrijk dat kinderen goed zijn aangekleed voor het weer. Er was alleen sprake van verbetering wanneer baby’s op de buitentemperatuur gekleed waren. Als de temperaturen extreem zijn of de kleding niet passend is, is er kans op negatieve effecten op de gezondheid van het kind, net als bij luchtverontreiniging.
Nederlandse toepassing
Het is goed mogelijk dat we dezelfde voordelen ook in Nederland hebben, maar het onderzoek is niet makkelijk toe te passen op een ander land. Er is nog geen onderzoek gedaan naar de effecten in het Nederlandse klimaat en naar de plekken die hier voor slaap worden gebruikt, zoals het verschil tussen een buitenbedje en een kinderwagen. Toch lijkt het erop dat er positieve effecten op slaapkwaliteit en -lengte zijn, zolang kinderen goed worden verpakt in kleding en een deken.
Hoe pakken opvanglocaties buiten slapen aan?
In de kinderopvang kan je soms ook kiezen voor buitenslaap. Locaties die dit aanbieden, werken vaak met een vaste routine. Kinderen worden na de lunch naar buiten gebracht, in een speciale buitenslaapruimte of in afgeschermde boxen op het terras. Er is altijd iemand in de buurt, soms via een babyfoon of camera verbonden met binnen. Bij koud weer gebruiken ze slaapzakken, mutsen en dekens die geschikt zijn voor de temperatuur. Bij regen of storm gaat het slapen naar binnen. Wat je wilt weten als ouder: hoe wordt de temperatuur gemonitord? Wat gebeurt er als een kind wakker wordt? En hoe wordt communicatie met de ouders geregeld als er iets afwijkt? Sommige locaties werken met een schriftelijk protocol, andere vertrouwen op de ervaring van het team. Vraag er gerust naar bij een rondleiding.
Waar moet je als ouder op letten?
Als je je kind buiten wilt laten slapen, moet je wel altijd een oogje in het zeil houden. De eerste weken wil een kind, zo blijkt uit onderzoek, sowieso bij zijn of haar ouders zijn, waardoor buiten slapen niet aan te raden is. Daarnaast moeten ouders de eerste zes maanden dicht bij de baby blijven, voor het geval dat er iets gebeurt. Ook is het goed om de baby niet in de volle zon en zeker niet in de regen te leggen, al is het prima als deze bij dergelijk weer in een buitenslaaphuisje ligt.
Wil je weten welke kinderopvanglocaties bij jou in de buurt buiten slapen aanbieden? Vergelijk locaties op kiddie.nl en filter op de voorzieningen die jij belangrijk vindt. Bij elke locatie vind je ook het GGD-inspectierapport, zodat je de veiligheid en kwaliteit zelf kunt beoordelen voordat je een rondleiding plant.