Je hebt de term waarschijnlijk wel eens voorbij zien komen op de website van een kinderdagverblijf of peuteropvang: VVE. Maar wat houdt VVE kinderopvang nu eigenlijk in? En misschien nog belangrijker, is het iets voor jouw kind? Het antwoord is niet voor iedereen hetzelfde, en dat maakt het de moeite waard om even goed uit te zoeken waar je staat.
Wat is VVE kinderopvang precies?
VVE staat voor vroeg- en voorschoolse educatie. Het is een gestructureerd programma dat gericht is op kinderen van 2 tot 6 jaar die extra ondersteuning kunnen gebruiken bij hun ontwikkeling. Met name op het gebied van taal, maar ook motoriek en sociale vaardigheden vallen eronder. De gedachte achter VVE is dat vroeg ingrijpen effectiever is dan later bijsturen: hoe jonger een kind extra stimulans krijgt, hoe meer dat bijdraagt aan een goede start op de basisschool.
VVE kan wordt aangeboden op sommige kinderdagverblijven, vaak op de peuteropvang en altijd in de eerste twee jaar van de basisschool. De vroegschoolse variant (de 'V' van vroeg) speelt zich af op het kinderdagverblijf of de peuteropvang; de voorschoolse variant (de tweede 'V') vindt plaats in groep 1 en 2 van de basisschool. Samen vormen ze een doorlopende lijn.
Wat VVE onderscheidt van reguliere opvang, is de extra scholing van de medewerkers en de hogere intensiteit van begeleiding. Locaties die VVE aanbieden worden ook strenger gevolgd: gemeenten zijn verantwoordelijk voor de kwaliteitsborging en de GGD inspecteert of de locatie daadwerkelijk voldoet aan de VVE-eisen.
Voor welke kinderen is VVE bedoeld?
Kinderen met VVE-indicatie
VVE is in principe toegankelijk voor alle kinderen, maar vooral bedoeld voor kinderen met een verhoogd risico op een taalachterstand of ontwikkelingsachterstand. In de praktijk gaat het vaak om kinderen die opgroeien in een omgeving waar weinig Nederlands wordt gesproken, of waarbij andere factoren meespelen die de ontwikkeling kunnen vertragen. Deze kinderen hebben een VVE-indicatie.
Gemeenten bepalen zelf wie in aanmerking komt, maar de doelgroep bestaat doorgaans uit kinderen van 2 tot 4 jaar waarbij een professional, zoals een arts op het consultatiebureau of een jeugdverpleegkundige, een signaal heeft afgegeven. Dat signaal hoeft niet te betekenen dat er iets 'mis' is met het kind; het gaat om het bieden van extra kansen op een moment dat dat het meeste oplevert.
Sommige gemeenten hanteren een bredere definitie en bieden VVE ook aan kinderen aan waarbij de achterstand (nog) niet groot is, maar het risico wel aanwezig. Het is dus geen zwart-wit verhaal: de ene gemeente is ruimhartiger dan de andere.
De kinderen volgen wekelijks een aantal VVE-ure, vaak is dat zo'n 16 uren per week. Vaak gaan de kinderen ook naar de opvang met andere kinderen zonder een indicatie. De opvanglocaties volgen voor iedereen de VVE-methodes, maar zorgen vaak voor extra aandacht voor de kinderen met een indicatie. De exacte inrichting hiervan en de financiering verschilt tussen een kinderdagverblijf en een peuterspeelzaal, daarover lees je hieronder meer.
Kinderen zonder VVE-indicatie: ook profiteren van VVE-programma's
Ook zonder indicatie kan je kind op een VVE-locatie zitten. In de praktijk doen deze kinderen gewoon mee met de activiteiten. Het verschil zit vaak in de intensiteit van de begeleiding, het aantal uren dat de kinderen meedraaien en de financiering van de kosten. Daarover lees je hieronder meer.
Vind jij het belangrijk dat de kinderopvang extra bijdraagt aan de ontwikkeling van je kind? Dan zou een opvang die VVE biedt een optie kunnen zijn.
Wat gebeurt er in de praktijk?
Op een VVE-locatie werken pedagogisch medewerkers met een erkend VVE-programma, zoals Uk & Puk, Piramide of Kaleidoscoop. Dat zijn geen schoolse lesprogramma's, maar speelgerichte methodes waarbij taal, denken en sociale omgang verweven zijn in het dagritme. Denk aan kringgesprekken, thematisch spel, voorlezen en gerichte activiteiten die aansluiten bij de belevingswereld van jonge kinderen.
De exacte indeling van het programma, het aantal uren en de bekostiging van de opvang verschilt per soort opvang:
VVE op de peuteropvang (peuterspeelzaal)
De peuteropvang is vaak specifiek ingericht voor peuters en educatie.
Met VVE-indicatie:
- Je kind komt op de reguliere dagdelen (vaak 2 halve dagen per week) en volgt daarin het VVE-programma samen met de andere kinderen.
- Naast de reguliere uren met de groep komen kinderen met VVE-indicatie meer dagdelen naar de opvang en volgen daar ook een VVE-programma.
- De afgesproken VVE-uren (vaak tot ±16 uur per week) worden meestal door de gemeente vergoed.
Zonder VVE-indicatie:
- Je kind komt vaak standaard minder uren (bijvoorbeeld 2 dagdelen per week). Deze volgen allen kinderen het VVE-programma.
VVE op het kinderdagverblijf (KDV)
Met VVE-indicatie:
- Je kind kan alsnog deelnemen aan VVE voor een vastgesteld aantal uren (vaak ±16 uur per week).
- Tijdens de opvang doet je kind mee aan het VVE-programma en krijgt hij/zij vaak wat extra aandacht vergeleken met de kinderen zonder indicatie.
- De vastgestelde uren worden vaak vergoed. Hieronder lees je meer over de financiering van VVE-opvang.
Je kind gaat naar het KDV voor opvang (aantal dagen verschilt).
- Tijdens de opvang doet je kind automatisch mee aan het VVE-programma.
- In principe betaal je de gewone uurprijs van de opvang. Hieronder lees je meer over de kosten van VVE-opvang.
De route naar VVE loopt bijna altijd via een professional, niet via de kinderopvang zelf. Als ouder kun je niet zomaar een VVE-plek aanvragen; je hebt een verwijzing of indicatie nodig. Dat klinkt formeler dan het is: in de meeste gevallen gaat het gewoon via een gesprek bij het consultatiebureau of via de jeugdgezondheidszorg.
De rol van het consultatiebureau en de gemeente
Het consultatiebureau speelt een centrale rol. Tijdens reguliere bezoeken beoordelen artsen en verpleegkundigen de ontwikkeling van je kind. Als zij signaleren dat extra ondersteuning zinvol is, kunnen zij een VVE-indicatie afgeven. Vervolgens neemt de gemeente het over: die regelt de plaatsing op een VVE-locatie en bepaalt hoeveel uur per week je kind in aanmerking komt.
De gemeente is wettelijk verplicht om een aanbod te doen aan kinderen met een VVE-indicatie. Dat aanbod bestaat minimaal uit 10 uur per week, verdeeld over minimaal 4 dagdelen. Heb je vragen over het aanbod in jouw gemeente, dan is de gemeentelijke website of het Centrum voor Jeugd en Gezin (CJG) een goed startpunt.
Wat kost VVE-opvang, en wie betaalt wat?
Kinderen met VVE-indicatie
De afgesproken VVE-uren (vaak tot ±16 uur per week) worden meestal volledig of grotendeels door de gemeente vergoed. Dit geldt ook voor de niet-werkende ouders, omdat deze uren gezien worden als 'extra scholing' en niet als opvang. Werkende ouders die meer uren gebruikmaken van de opvang, betalen dan de extra uren opvang wel de volledige uurprijs. Afhankelijk van je inkomen kun je voor die uren opvang ook kinderopvangtoeslag aanvragen.
Bespreek je situatie goed met de gemeente. De regelingen verschillen namelijk per regio.
Kinderen zonder indicatie gaan in principe gewoon naar de kinderopvang. Als ouder betaal je dan gewoon de uurprijs die de opvanglocatie vastgesteld heeft (wel kun je hier eventueel kinderopvangtoeslag voor aanvragen). De uurprijs is niet per sé hoger. Vaak levert de gemeente subsidies aan VVE-locaties, voor bijvoorbeeld de extra scholing van de pedagogisch professionals. Wel verschillen deze regelingen per regio. Daarnaast kan de uurprijs van een opvang voor verschillende redenen hoger zijn, bijvoorbeeld doordat bepaalde faciliteiten of activiteiten al bij de uurprijs inzitten.
Op Kiddie.nl kun je alle locaties in jouw buurt, mét en zónder VVE-programma, vergelijken op de uurprijzen. Ook zie je welke faciliteiten de locaties bieden. Zo vind jij de opvang die voor jou het geld waard is.
Niet elk kinderdagverblijf of elke peuteropvang biedt VVE aan. Locaties die dat doen, zijn gecertificeerd en staan geregistreerd in het Landelijk Register Kinderopvang (LRK).
Op Kiddie.nl vind je gemakkelijk welke kinderopvanglocaties bij jou in de buurt VVE aanbieden.Via de zoekfilter 'begeleiding' vind je alle locaties die extra begeleiding bieden. Vervolgens vind je op iedere opvanglocatiepagina informatie over hun aanbod en faciliteiten. Zo heb je snel een beeld van wat er in jouw omgeving beschikbaar is voordat je de eerste rondleiding plant.
