Inhoudsopgave
- Inleiding
- Basis kinderopvangtoeslag
- Uurprijzen, dagdelen en rekenvoorbeelden
- Praktische zaken
- Vooruitblik en conclusie
1. Inleiding
In Nederland gaan dagelijks honderdduizenden kinderen naar een kinderdagverblijf of andere vorm van kinderopvang. Voor veel ouders die kinderopvang moeten kiezen, is dit niet alleen een praktische oplossing om werk en gezin te combineren, maar ook een bewuste keuze voor de ontwikkeling van hun kind. De kinderopvang in Nederland behoort tot de beste ter wereld, met strenge kwaliteitseisen en professioneel opgeleide pedagogisch medewerkers. Het vergelijken van verschillende kinderopvangorganisaties is echter niet eenvoudig, en het Nederlandse systeem van kinderopvang en toeslagen kan complex zijn voor ouders die hier voor het eerst mee te maken krijgen.
In deze gids vind je alle informatie die je nodig hebt over kinderopvangkosten in 2025. We helpen je bij het kiezen van de juiste kinderopvang door uit te leggen hoe kinderopvangtoeslag werkt, hoe je verschillende kinderdagverblijven kunt vergelijken, en waar je op moet letten bij de tarieven. Met deze informatie kun jij een weloverwogen keuze maken voor jouw situatie.
2. Kinderopvangtoeslag
De basis van het systeem
Het Nederlandse stelsel is gebaseerd op een gedeelde verantwoordelijkheid tussen ouders, werkgevers en de overheid. De overheid ondersteunt werkende ouders met kinderopvangtoeslag, een bijdrage in de kosten van kinderopvang. Deze toeslag maakt deel uit van het sociale zekerheidsstelsel en is bedoeld om het voor ouders mogelijk te maken om werk en zorg voor kinderen te combineren.
Wat is kinderopvangtoeslag?
Kinderopvangtoeslag is een maandelijkse bijdrage van de overheid die rechtstreeks wordt uitbetaald aan ouders. De hoogte van deze toeslag is afhankelijk van je inkomen, het aantal kinderen dat naar de opvang gaat, en het type opvang dat je gebruikt. Het bijzondere aan deze toeslag is dat deze vooraf wordt uitbetaald, rond de 20e van de maand, zodat ouders niet eerst zelf alle kosten hoeven voor te schieten.
Voor wie is kinderopvangtoeslag bedoeld?
Je komt in aanmerking als je:
- Werkt als werknemer of ondernemer
- Studeert
- Een traject volgt naar werk
- Een verplichte inburgeringscursus volgt
Belangrijk is dat als je een partner hebt, deze ook aan een van bovenstaande voorwaarden moet voldoen.
Hoe wordt je kinderopvangtoeslag berekend?
De berekening van kinderopvangtoeslag is ingewikkeld, maar is goed te begrijpen als je het eenmaal doorhebt. Het is gebaseerd op verschillende factoren die samen bepalen hoeveel toeslag je ontvangt. Om dit te begrijpen, is het belangrijk om eerst te weten dat de overheid hiermee twee doelen nastreeft: kinderopvang toegankelijk maken voor alle werkende ouders, en extra ondersteuning bieden aan gezinnen met lagere inkomens.
Inkomensafhankelijke vergoeding
De basis van de kinderopvangtoeslag is dat deze inkomensafhankelijk is. Dit betekent dat hoe lager je inkomen is, hoe hoger het percentage van de kosten dat wordt vergoed. Bij de laagste inkomens kan dit oplopen tot 96% van de maximale uurprijs. Bij de hoogste inkomens is er nog steeds recht op toeslag, maar dan voor een lager percentage.
Voor je eerste kind (het kind met de meeste opvanguren) krijg je een lagere vergoeding dan voor je andere kinderen. Het gaat hierbij om het aantal uren, niet om de volgorde waarin kinderen naar de opvang gaan. Dit is een bewuste keuze van de overheid om grotere gezinnen extra te ondersteunen.
Maximum aantal uren
Het aantal uren waarvoor je toeslag kunt krijgen is niet onbeperkt. Er gelden verschillende maxima: Het absolute maximum is 230 uur per maand per kind. Daarnaast is er een koppeling met het aantal uren dat je werkt. Je kunt namelijk niet meer uren toeslag krijgen dan:
- Het aantal uren dat je werkt als alleenstaande ouder
- Het aantal uren dat de minst werkende partner werkt bij twee ouders
- De werkelijk afgenomen uren kinderopvang
Neem ook een kijkje op de website van de rijksoverheid voor meer informatie over kinderopvangtoeslag en de actuele percentages per verzamelinkomen:
https://www.rijksoverheid.nl/onderwerpen/kinderopvangtoeslag/bedragen-kinderopvangtoeslag-2025
3. Uurprijzen, dagdelen en rekenvoorbeelden
Maximale uurprijzen vs. werkelijke kosten
Een verwarrend aspect van kinderopvangkosten is het verschil tussen de maximale uurprijs voor de kinderopvangtoeslag en de werkelijke uurprijs die kinderopvangorganisaties rekenen. De overheid hanteert maximale uurprijzen waarover je toeslag kunt krijgen. Voor 2025 zijn deze:
- Dagopvang (0-4 jaar): €10,71 per uur
- Buitenschoolse opvang: €9,52 per uur
- Gastouderopvang: €8,10 per uur
Kinderopvangorganisaties zijn vrij om hun eigen tarieven te bepalen. Deze liggen vaak hoger dan de maximale uurprijs waar de Belastingdienst mee rekent vanwege:
- Stijgende personeelskosten
- Investeringen in kwaliteit en materialen
- Verschillende locatiekosten per regio
- Extra services zoals warme maaltijden of luiers
Dagdelen kinderdagverblijf
Daarnaast werken kinderopvangorganisaties met vaste dagdelen. Dit betekent dat je betaalt voor een volledig dagdeel, ongeacht hoe lang je kind daadwerkelijk aanwezig is. De lengte van een dagdeel verschilt per organisatie, soms zijn halve dagen mogelijk maar vaak is dit de volledige dag dat ze open zijn:
- Bij een openingstijd van 7:30 tot 19:30 betaal je 12 uur
- Bij een openingstijd van 8:00 tot 18:00 betaal je 10 uur
Ook als jij je kind om 9:00 brengt en om 16:00 ophaalt, betaal je voor het volledige dagdeel. De ruime openingstijden bieden daarmee flexibiliteit voor het halen en brengen van je kind in combinatie met je werk, maar hier zit dus ook een prijskaartje aan.
Rekenvoorbeeld
We gaan uit van een gezamenlijk jaarinkomen (ook wel verzamelinkomen genoemd) van €90.000 en twee dagen opvang per week. In dit rekenvoorbeeld zijn twee variabelen, de uurprijs en de openingstijden van de opvang.
Kinderopvang A: uurtarief €11,35:
10 uur per dag (8:00-18:00)
- 2 dagen per week (86,67 uur per maand)
- Totale kosten: €984,71
- Kinderopvangtoeslag: €683,17
- Eigen bijdrage: €301,54 per maand
12 uur per dag (7:00-19:00)
- Uren per maand: 104
- Totale kosten: €1.180,40
- Kinderopvangtoeslag: €819,81
- Eigen bijdrage: €360,59 per maand
Kinderopvang B: uurtarief €13,10:
10 uur per dag (8:00-18:00)
- 2 dagen per week (86,67 uur per maand)
- Totale kosten: €1.135,37
- Kinderopvangtoeslag: €683,17
- Eigen bijdrage: €452,20 per maand
12 uur per dag (7:00-19:00)
- Uren per maand: 104
- Totale kosten: €1.362,40
- Kinderopvangtoeslag: €819,81
- Eigen bijdrage: €542,59 per maand
Uit dit rekenvoorbeeld blijkt dat deze ouders met hetzelfde inkomen en evenveel dagen kinderopvang tussen de €301 en €542 per maand kwijt zijn, afhankelijk van de opvang die zij kiezen. Naarmate het uurtarief van een opvang toeneemt en zij meer uren open zijn, wordt dit verschil ook groter.
Beschikbare vs werkelijk afgenomen uren gastouder
Bij gastouders is dit afhankelijk van het contract dat partijen hebben gesloten, is dat op basis van werkelijk afgenomen uren of op basis van beschikbare dagen en uren. Zoals de naam al doet vermoeden, bij werkelijk afgenomen uren betaal je als ouder alleen voor de uren dat jouw kind daadwerkelijk bij de gastouder is geweest. Heb je een contract op basis van beschikbare dagen en uren, dan werkt dit hetzelfde als bij een kinderdagverblijf en zullen alle uren uit dat contract in rekening worden gebracht.
Lees voor meer informatie dit artikel van de Branchevereniging Kinderopvang: https://kinderopvang.nl/nieuws/gastouderopvang-wel-of-geen-recht-op-doorbetaling-van-uren-bij-feestdagen-of-ziekte
4. Praktische zaken
Wat zit er in het uurtarief?
Bij het vergelijken van verschillende kinderopvangorganisaties is het belangrijk om te begrijpen wat er wel en niet bij het uurtarief is inbegrepen. Dit verschilt per organisatie, wat het soms lastig maakt om prijzen direct met elkaar te vergelijken. Afhankelijk van jouw situatie kan het fijn zijn om een opvang te kiezen waar alles in inbegrepen in het tarief, waardoor dat hoger uitvalt. Mogelijke verschillen in service:
Verzorging:
- Sommige organisaties leveren alle luiers en verzorgingsproducten
- Andere vragen ouders zelf luiers mee te nemen
Voeding:
- Fruit en drinken zijn meestal standaard inbegrepen
- Lunch is regelmatig inbegrepen, vaak in de vorm van een broodmaaltijd
- Warme maaltijden worden soms aangeboden
- Biologische voeding kan belangrijk zijn voor ouders en is vaak iets duurder
- Speciale voeding (zoals bij allergieën) wordt verschillend behandeld
Activiteiten:
- Standaard ontwikkelingsgerichte activiteiten zijn meestal inbegrepen
- Extra activiteiten zoals zwemles, muziekles of uitstapjes kunnen extra kosten met zich meebrengen
- Sommige organisaties bieden alle activiteiten en uitstapjes inclusief aan
Op
kiddie.nl heeft elk opvangprofiel een opsomming van de elementen die zijn inbegrepen in het tarief. Dat maakt het voor jou als ouder overzichtelijk en makkelijk om de verschillende opties te vergelijken.
Contractuele zaken
Ouders tekenen een contract met de kinderopvang over het aantal uren dat ze afnemen. Dit is vaak een contract voor 12 maanden, maar kan ook korter zijn. Net als bij alle andere contracten is hier een opzegtermijn aan verbonden, deze mag maximaal 1 maand zijn. Bij annulering voordat de opvang is begonnen, zijn er vaak annuleringskosten. Lees altijd goed de (algemene) voorwaarden voordat je het contract ondertekent, dan weet je waar je aan toe bent.
Andere belangrijke kanttekeningen:
- Feestdagen: Op officiële feestdagen is de kinderopvang gesloten, maar deze dagen worden wel in rekening gebracht. Zelfgekozen sluitingsdagen mag de opvang niet in rekening brengen.
- Vakantie: Ook als je op vakantie gaat betaal je gewoon door. In sommige gevallen mag je deze dagen ruilen of later inhalen maar de mogelijkheid hiervoor zijn vaak beperkt, waardoor deze dagen verloren gaan.
- Ziekte: Als je kind ziek is mag het niet naar de opvang, en betaal je wel gewoon door. Hier geldt hetzelfde over inhalen en ruilen als bij vakanties.
- Extra dagen: Meestal mogelijk tegen het normale tarief, mits er plaats is.
Administratieve zaken
Het regelen en beheren van je kinderopvangtoeslag vraagt aandacht en een goede administratie. Een fout kan leiden tot het moeten terugbetalen van teveel ontvangen toeslag.
De aanvraag van kinderopvangtoeslag
Je moet de toeslag aanvragen binnen drie maanden na de start van de opvang. Hiervoor heb je nodig:
- Een contract met de kinderopvangorganisatie
- Het uurtarief en het aantal uren per maand
- Het LRK-nummer van de opvang
- De inkomensgegevens van jou en je eventuele partner
Wijzigingen direct doorgeven
- Verandering in het aantal opvanguren
- Wijziging in je inkomen
- Verandering van opvanglocatie
- Wijziging in je persoonlijke situatie
5. Vooruitblik en conclusie
Het nieuwe stelsel in 2027
Het huidige toeslagenstelsel zal in 2027 plaats maken voor een nieuw systeem. De exacte invulling wordt nog bepaald door het ministerie. De grootste veranderingen zijn:
- De kinderopvangtoeslag zoals we die nu kennen verdwijnt, er komt een directe financiering aan de kinderopvangorganisaties in plaats van toeslag aan de ouders
- Werkende ouders betalen nog maar 4% van de kosten zelf, de overheid betaalt de overige 96%. Dit zal waarschijnlijk 4% van het maximale uurtarief zijn, waardoor een verschil tussen maximale en werkelijke kosten zal blijven bestaan.
Belangrijkste tips
Voordat je een keuze maakt:
- Vergelijk verschillende kinderopvangorganisaties, niet alleen op prijs maar ook op openingstijden en wat er is inbegrepen in het tarief
- Maak een proefberekening op de website van de Belastingdienst
- Vraag bij je werkgever na of er aanvullende regelingen zijn
- Controleer of je gemeente extra ondersteuning biedt
Als je eenmaal kinderopvang gebruikt:
- Controleer regelmatig je urenoverzicht en toeslagen
- Geef wijzigingen direct door aan de Belastingdienst
- Bewaar alle relevante documenten zorgvuldig
- Houd rekening met vakanties en feestdagen in je planning
Waar kun je terecht met vragen?
Belastingdienst/Toeslagen
Rijksoverheid
Je gemeente
- Voor informatie over lokale regelingen en ondersteuning
- Bij bijzondere omstandigheden of aanvullende hulp
Een laatste woord
Kinderopvang is een belangrijke investering in de ontwikkeling van je kind en in je eigen werkende leven. Hoewel de kosten aanzienlijk kunnen zijn, zijn er veel mogelijkheden om deze betaalbaar te houden. Het belangrijkste is om goed geïnformeerd te zijn en tijdig actie te ondernemen bij wijzigingen. Schroom niet om hulp te vragen als je ergens niet uitkomt. De instanties die we hebben genoemd zijn er om je te helpen.
Door de plannen van het kabinet zal het systeem in 2027 veranderen, maar tot die tijd helpt deze gids je om je weg te vinden in het huidige stelsel.
